Open access · CC-BY
via OpenAlex
Senoprevention and senotherapy – new pharmacological strategies for age-related diseases?
Farmacja Polska · 2025
Abstract
Starzenie organizmu jest procesem, który zależy od wielu czynników, a charakterystyczne cechy starzenia się ujawniają swój postęp na trzech różnych poziomach: molekularnym, komórkowym oraz systemowym. Starzenie komórek to złożony proces, regulowany czynnikami genetycznymi, epigenetycznymi i środowiskowymi, charakteryzujący wiele typów komórek somatycznych. Istnieje wiele znaczników starzenia komórkowego, zarówno na poziomie molekularnym, jak i biochemicznym. Komórki starzejące się wykazują specyficzny fenotyp wydzielniczy związany ze starzeniem (SASP). Składowe SASP to głównie cząsteczki o działaniu prozapalnym i enzymy proteolityczne. Gromadzenie się komórek starzejących się w organizmie wywołuje przewlekły, ogólnoustrojowy stan zapalny o niskim nasileniu i przyczynia się do powstawania chorób/patologii związanych z wiekiem. Większość obecnie opracowywanych środków terapeutycznych mających na celu zwalczanie chorób/patologii związanych ze starzeniem się, działa na komórki starzejące się (senoterapia). Senoterapeutyki to związki, które specyficznie oddziałują wyłącznie na komórki starzejące się lub blokują tworzenie i wydzielanie składowych SASP. Senomorfiki: rapamycyna, resweratrol, 3-gallusan epigallokatechiny, metformina, ruksolitynib, blokują SASP bez eliminowania starzejących się komórek, pośrednio hamując proces starzenia. Senolityki: kwercetyna, fisetyna, kurkumina, piperlongumina, ouabaina) eliminują starzejące się komórki, zwykle poprzez indukcję apoptozy. Ponadto istnieje wiele syntetycznych cząsteczek o właściwościach senoterapeutycznych posiadających różne punkty uchwytu w starzejących się komórkach: aktywatory sirtuin, inhibitory białek rodziny Bcl-2, inhibitory białek szoku termicznego, inhibitory deacetylaz histonów, inhibitory wiązania p53 lub tamoksyfen ukierunkowany na mitochondria. Dodatkowo, niektóre składniki diety, takie jak: produkty bogate w polifenole, witaminę C lub karotenoidy, oliwa z oliwek, nasiona, orzechy, rośliny strączkowe, mogą ogrywać ważną rolę, jako modulatory procesu starzenia się organizmu i starzenia komórek, zapobiegając stresowi oksydacyjnemu, uszkodzeniom DNA, stanom zapalnym oraz chorobom związanym z wiekiem (nowotwory, choroby sercowo-naczyniowe, cukrzyca i choroby neurodegeneracyjne).
◌ CITATION ONLY
Full text is not openly licensed for redistribution here. Read it at the source:
Provenance
- Source
- OpenAlex
- DOI
- 10.32383/farmpol/214501
- Canonical
- link ↗
- Fetched
- 2026-11-09 MST
Cite this
APA
Jurzak, M. (2025). Senoprevention and senotherapy – new pharmacological strategies for age-related diseases?. <em>Farmacja Polska</em>. https://doi.org/10.32383/farmpol/214501
Vancouver
Jurzak M. Senoprevention and senotherapy – new pharmacological strategies for age-related diseases?. Farmacja Polska. 2025. doi:10.32383/farmpol/214501.
BibTeX
@article{magdalena2025Senopr,
title = {Senoprevention and senotherapy – new pharmacological strategies for age-related diseases?},
author = {Magdalena Jurzak},
journal = {Farmacja Polska},
year = {2025},
doi = {10.32383/farmpol/214501},
}
Research neighborhood
References, citing works, and semantically nearest findings. Click a node to open it.
Related findings
Journal of Neuroinflammation 2022
Open access · CC-BY
Mitochondrial dysfunction in microglia: a novel perspective for pathogenesis of Alzheimer’s disease
Nature Genetics 2018
Citation only
Mitochondrial genetic medicine
Advanced Drug Delivery Reviews 2008
Citation only
Clinical implications of mitochondrial disease
Biochimica et Biophysica Acta (BBA) - Bioenergetics 2018
Open access · OA
Mitochondrial uncoupling, ROS generation and cardioprotection
Nephrology Dialysis Transplantation 2001
Preprint · OA
Biomarkers of DNA damage in patients with end‐stage renal disease: mitochondrial DNA mutation in hair follicles
Cell Cycle 2006
Open access · OA